นายปรีติ เจริญศิลป์ สส.นนทบุรี พรรคก้าวไกล ในฐานะรองประธานกรรมาธิการคณะกรรมาธิการการป้องกันและปราบปรามการทุจริตประพฤติมิชอบ สภาผู้แทนราษฎร เปิดเผยผลการประชุมของคณะกรรมาธิการฯ ที่มีการพิจารณาเรื่องร้องเรียน ขอให้ตรวจสอบกระบวนการจัดซื้อจัดจ้าง โครงการจ้างพิมพ์หนังสือแบบเรียนปีการศึกษา 2566 และปีการศึกษา 2567 ของสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมสวัสดิการและสวัสดิภาพครูและบุคลากรทางการศึกษา หรือ สกสค.ในนัดที่ 2
กรรมาธิการฯ ได้เชิญ ผู้แทนองค์การค้าของ สกสค.ในฐานะผู้ถูกร้อง, ผู้แทนกรมบัญชีกลาง, ผู้แทนกรมศุลกากร, ผู้แทนสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน หรือ สพฐ., ผู้แทนสถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี หรือ สสวท. และผู้แทนบริษัทเอกชนที่เกี่ยวข้องกับการพิมพ์ ทั้ง ซี.เอ.เอส.เปเปอร์ จำกัด และรุ่งศิลป์การพิมพ์ ในฐานะผู้ร้องเข้าร่วมชี้แจงว่า
:: สพฐ.ยอมรับหนังสือแบบเรียน 66 ปกไม่ตรง ผิดทีโออาร์ ::
โดย สพฐ.ได้ยอมรับว่า หลังตรวจสอบตามข้อร้องของบริษัทรุ่งศิลป์ฯ เรื่องแบบเรียนปี 2566 ไม่เป็นไปตามข้อกำหนด กรณีไม่ได้เคลือบปกลามิเนต หลังให้สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ตรวจสอบก็พบว่า เป็นไปตามที่ร้องเรียนเข้ามาจริง และส่งผลให้ราคาหนังสือที่ไม่มีการเคลือบลามิเนต ควรต่ำลงเล่มละ 1-2 บาท จึงเท่ากับว่า ไม่ได้ปฏิบัติตามทีโออาร์ แต่กลับมีการตรวจรับงาน ซึ่งทาง สพฐ.ระบุว่า กำลังมอบหมายให้นิติกร พิจารณาว่า จะดำเนินการอย่างไร และกรรมาธิการฯ จะเชิญสำนักงานการตรวจเงินแผ่นดิน หรือ สตง.มาร่วมชี้แจงในการประชุมครั้งต่อไปในกรณีนี้ และในประเด็นอื่น ๆ ด้วย ทั้งการตรวจรับงานที่ไม่เป็นตามข้อกำหนด และอีกหลาย ๆ ประเด็น ที่ส่อไปในทางขัดต่อกฎหมาย
:: ไฟเขียว สกสค.เปิด e-Bidding ได้ แต่ไม่ได้ให้แบ่ง 30 กลุ่ม ::
นอกจากนั้น กรรมาธิการฯ ยังได้สอบถามกรมบัญชีกลางถึงการอนุญาตให้ สกสค.ใช้รูปแบบคัดเลือกในการประกวดราคาโครงการพิมพ์แบบเรียนปีการศึกษา 2567 ซึ่งผู้แทนกรมบัญชีกลาง ชี้แจงว่า ในการกำหนดขอบเขตของงาน หรือ ทีโออาร์ และการกำหนดรูปแบบเป็นการคัดเลือก แทนการประกวดราคาด้วยวิธีการอิเล็กทรอนิกส์ หรือ e-Bidding นั้น สกสค.ได้ทำหนังสือหารือมายังกรมบัญชีกลาง โดยระบุว่า เนื่องจากมีการปรับเปลี่ยนเนื้อหาหลักสูตร ทำให้ห้วงการผลิตแบบเรียนประจำปี 2567 เพื่อให้ทันการเปิดภาคเรียน มีความกระชั้นชิด จึงจำเป็นที่จะต้องใช้รูปแบบการคัดเลือกในการจัดจ้างผู้ผลิตแบบเรียน ซึ่งคณะกรรมการวินิจฉัยปัญหาการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ กรมบัญชีกลาง ก็เห็นว่า สกสค.สามารถใช้วิธีการคัดเลือกได้ หากจำเป็นเร่งด่วน แต่ไม่ได้มีการหารือในการแบ่งกลุ่มเป็น 30 กลุ่ม ตามที่ผู้ร้องระบุว่า ไม่โปร่งใส และไม่เป็นธรรม ทั้งที่ตามปกติแล้ว ต้องให้มีการแข่งขันในทุกรายการ
:: ชี้ สกสค.โอนสิทธิ์เอกชนจ่ายค่าจ้างบริษัทกระดาษไม่ได้ ::
นายปรีติ ยังกล่าวถึงสเปกกระดาษที่มีข้อสังเกตว่า การกำหนดให้บริษัทกระดาษ ที่เป็นผู้นำเข้า ต้องเป็นผู้รับรองกระดาษให้แก่แต่ละโรงพิมพ์ อาจเข้าข่ายล็อกสเปกได้นั้น บริษัท ซี.เอ.เอสฯ ได้ชี้แจงว่า กระดาษที่ระบุในทีโออาร์ เป็นกระดาษที่สามารถนำเข้าได้ทั่วไป และมีอีกหลายบริษัท ที่มีศักยภาพในการนำเข้าและสต๊อกกระดาษเช่นเดียวกับบริษัทซี.เอ.เอสฯ ในการประชุมครั้งต่อไป กรรมาธิการฯ จึงจะเชิญบริษัทกระดาษเจ้าอื่นมาให้ข้อมูลในส่วนนี้ด้วย พร้อมยังมีการสอบถามถึงข้อพิรุธ ที่ สกสค.ทำการจ่ายค่าจ้างผลิตแบบเรียนให้กับทางบริษัทซี.เอ.เอสฯ แทนที่จะเป็นบริษัทโรงพิมพ์คู่สัญญาด้วย ซึ่ง สกสค.และบริษัทซี.เอ.เอสฯ ก็ยอมรับว่า เป็นไปตามข้อพิรุธจริง แต่เป็นการโอนสิทธิ์ตามหลักกฎหมายแพ่งทั่วไป และเป็นเพียงยอดบางส่วนของค่าจ้างตามสัญญา เพื่อชำระค่ากระดาษเท่านั้น และยอมรับว่า ในเรื่องนี้กรรมาธิการฯ ยังติดใจสงสัยพอสมควรว่า กฎหมายเปิดช่องให้ทำได้หรือไม่ จึงได้เรียกข้อมูลเพิ่มเติมย้อนหลัง เพื่อตรวจสอบโดยละเอียดอีกครั้ง
:: กรมบัญชีกลาง แจง ป.ป.ช.-สตง.มีอำนาจสอบพิรุธโครงการแบบเรียน ::
ทั้งนี้ กรรมาธิการฯ ได้ตั้งข้อสังเกตที่ผู้ร้อง ได้ร้องคัดค้านผลการคัดเลือกโครงการพิมพ์แบบเรียนปีการศึกษา 2567 หลังการประกาศผล 2 วัน ซึ่งยังไม่มีการลงนามในสัญญาว่าจ้าง ไปยังกรมบัญชีกลางว่า เหตุใดจึงไม่ระงับยับยั้ง ก่อนที่จะมีการลงนามในสัญญา เพื่อป้องกันความเสียหายที่จะเกิดขึ้น ซึ่งกรมบัญชีกลาง ชี้แจงว่า ตามขั้นตอนเมื่อได้รับเรื่องร้องเรียน จะต้องผ่านการพิจารณาของคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์และเรื่องร้องเรียน ที่กำหนดภายใน 15 วัน จึงไม่สามารถยับยั้งได้ในทันที และกรมบัญชีกลาง ไม่มีส่วนในการได้พิจารณารายละเอียดเกี่ยวกับการกำหนดสเปกของกระดาษ รวมทั้งไม่มีอำนาจในการตรวจสอบความไม่ชอบมาพากลของโครงการตามที่มีการร้องเรียน โดยเป็นอำนาจของหน่วยงานตรวจสอบ อาทิ สำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปรามปราบการทุจริตแห่งชาติ หรือ ป.ป.ช.และ สตง. เป็นต้น
:: กรมบัญชีกลาง ยืนยัน สกสค.ต้องปฏิบัติตาม พ.ร.บ.จัดซื้อฯ ::
ทั้งนี้ ในประเด็นที่ผู้บริหารกระทรวงศึกษาธิการ ระบุ สกสค.เป็นหน่วยงานอิสระที่ไม่ได้รับการจัดสรรงบประมาณจากภาครัฐนั้น ทางกรมบัญชีกลาง ยืนยันว่า สกสค.เป็นหน่วยงานรัฐ ต้องปฏิบัติตามพระราชบัญญัติการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ หรือ พ.ร.บ.จัดซื้อจัดจ้าง
:: เอกชน จี้เร่งตรวจสอบ-ปฏิรูปจัดซื้อฯ ก่อนเข้าฤดูการพิมพ์แบบเรียนปี 68 ::
ขณะที่ นายนัทธพลพงศ์ จิวัจฉรานุกูล รองกรรมการผู้จัดการบริษัท รุ่งศิลป์การพิมพ์ จำกัด กล่าวภายหลังเข้าร่วมประชุม โดยขอให้กรรมาธิการฯ ตรวจสอบเรื่องดังกล่าวอย่างเร่งด่วน เพราะในอีกไม่กี่เดือนข้างหน้าจะเข้าสู่ห้วงการพิมพ์แบบเรียนปี 2568 แล้ว และ สกสค.ก็ได้ยอมรับว่า มีการตรวจรับแบบเรียนที่ไม่ทำตามข้อกำหนดในทีโออาร์ ถือว่า ทำให้ระบบการศึกษาไทยเสียหายเป็นอย่างมาก และการตรวจสอบ สกสค.และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ต้องตรวจสอบตั้งแต่ต้นน้ำถึงปลายน้ำ เพราะมีการกระทำที่ไม่น่าจะชอบด้วยกฎหมายมาอย่างต่อเนื่อง ซึ่งทำให้กระทรวงฯ สิ้นเปลืองงบประมาณกว่าที่ควร ไม่น้อยกว่า 500 ล้านบาทต่อปี พร้อมเห็นว่า ควรใช้กรณีนี้ ปฏิรูประบบการจัดซื้อจัดจ้างอย่างเร่งด่วน เพื่อที่จะได้พัฒนาระบบการศึกษาไทยให้เท่าทันโลก และเปิดโอกาสให้หน่วยงานรัฐ หรือเอกชนอื่นที่มีความพร้อมในการสร้างรากฐานของประเทศให้แข็งแรง และก้าวทันโลกเข้ามาดูแลการจัดซื้อจัดจ้างที่เกี่ยวกับรากฐานของการศึกษาไทย