หาก กกต. ยืนยันจะยื่นคำร้องนี้ไปยังศาลรัฐธรรมนูญ ก็หวังว่าศาลรัฐธรรมนูญจะไม่รับคำร้องดังกล่าว จึงฉายภาพให้เห็นว่าต้องแยก 2 ส่วน อาจจะคาบเกี่ยวกันแต่มี 2 ส่วนที่ต้องพิจารณา คือเน้นการเอาผิด กกต. กับการเอาผิดบุคคลที่เกี่ยวข้องกับการโกง สว. นอกเหนือจาก 77 คน
“ทิ้งท้ายปัญหาที่เราเผชิญที่ผ่านมาและถูกสะท้อนเป็นเรื่องราวที่ถูกถาม คือปัญหาขององค์กรอิสระที่เป็นอิสระจากการถูกตรวจสอบของประชาชน สิ่งสำคัญที่ต้องออกแบบให้กับระบอบการเมือง คือทำอย่างไรให้องค์กรอิสระเป็นอิสระจากการถูกแทรกแซงจากฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งทางการเมือง แต่ไม่เป็นอิสระจากการถูกตรวจสอบโดยประชาชน หากองค์กรอิสระปฏิบัติหน้าที่โดยมิชอบ ต้องมีกลไกที่สามารถตรวจสอบองค์กรอิสระดังกล่าวได้” นายพริษฐ์กล่าว
นายพริษฐ์กล่าวต่อว่า มี 3 กลไก คือ
- ผู้เสียหายสามารถฟ้องตรงที่ศาลได้
- บุคคลที่เกี่ยวข้องกับการโกง สว. นอกเหนือจากผู้ถูกกล่าวหา 77 คน ซึ่งรัฐธรรมนูญรองรับอยู่แล้วว่า แม้ กกต. สั่งฟ้อง 77 คน หากศาลฎีกาไต่สวนค้นพบข้อเท็จจริงหรือหลักฐานเชื่อมโยงกับบุคคลอื่นเพิ่มเติม คนที่ 78 หรือ 79 กกต. มีหน้าที่ต้องส่งการสั่งฟ้องบุคคลดังกล่าวให้ศาลฎีกาพิจารณาด้วย
- การฟื้นสิทธิของประชาชนในการเข้าชื่อเพื่อเริ่มกระบวนการถอดถอนองค์กรอิสระ ตามรัฐธรรมนูญที่เคยมีในปี 2540 และปี 2550 แต่ถูกพรากไปจากรัฐธรรมนูญปี 2560
ส่วนกรณีคำถามที่ กกต. ชี้แจงว่าถามศาลรัฐธรรมนูญว่า “คำวินิจฉัยของ กกต. ถือเป็นที่สุดหรือไม่ในคดีฮั้ว สว.” นายพริษฐ์ระบุว่า เรื่องนี้เป็นความพยายามที่จะมีการโต้แย้งการตัดสินใจของศาลฎีกาที่รับเรื่องไว้พิจารณาเกี่ยวกับคุณสมบัติ สว. อำนาจเจริญ แต่สิ่งที่เป็นปัญหาไม่เพียงกรณี กกต. คัดค้านศาลฎีกาแล้ว ยังใช้ช่องทางยื่นคำร้องไปยังศาลรัฐธรรมนูญ มองว่าไม่น่าจะชอบด้วยรัฐธรรมนูญ โดยกล่าวย้ำว่าศาลรัฐธรรมนูญตามบทบัญญัติของรัฐธรรมนูญ มีอำนาจหน้าที่วินิจฉัยเฉพาะสภา วุฒิสภา และองค์กรอิสระ ไม่ได้รองรับการที่ศาลรัฐธรรมนูญจะวินิจฉัยเรื่องอำนาจของศาล
นายพริษฐ์ยังอธิบายความเพิ่มเติมกรณีที่หัวหน้าพรรคประชาชนเปิดเผยว่าจะใช้คำวินิจฉัยประธานศาลอุทธรณ์เป็นช่องทางที่จะพิจารณาข้อกฎหมายนำไปสู่การยื่นฟ้องนายโสภณ ซารัมย์ ประธานรัฐสภา ว่าเป็นกลไกฝ่ายกฎหมายที่จะศึกษา แต่สิ่งสำคัญคือสาระที่เห็นว่าการปฏิบัติหน้าที่ของนายโสภณสุ่มเสี่ยงเข้าข่ายการปฏิบัติหน้าที่โดยมิชอบ เช่น
- แนวทางจัดระเบียบกรรมาธิการ กระทบต่อเจตนารมณ์ของรัฐธรรมนูญ
- คำวินิจฉัยล่าสุดเป็นการไม่เปิดประตูให้ภาคประชาชนเข้าชื่อเสนอร่างกฎหมายเกี่ยวกับการลบล้างมรดกคณะรัฐประหาร 6 ตุลาฯ ในฐานะประธานรัฐสภาต้องรับผิดชอบต่อคำวินิจฉัย แม้ผู้วินิจฉัยเป็นรองประธานสภาผู้แทนราษฎรคนที่หนึ่ง
- คำร้อง สส. ฝ่ายค้านยื่นเรื่องต่อประธานรัฐสภาให้ส่งเรื่องไปยังประธานศาลฎีกาตั้งคณะกรรมการไต่สวน ป.ป.ช. กรณีการยกคำร้องคดีหุ้นนายศักดิ์สยาม ชิดชอบ ซึ่งผ่านไปแล้ว 160 วัน นับแต่ยื่นคำร้องยังไม่มีคำตอบ หากเทียบกับในอดีตคำร้องในลักษณะเดียวกันตามมาตรา 236 ที่ สว. สีน้ำเงินยื่นคำร้องต่อ ป.ป.ช. กรณีสินบนทองคำ ใช้เวลาพิจารณาส่งเรื่องจนถึงการตั้งคณะกรรมการไต่สวนอิสระเพียง 40 กว่าวันเท่านั้น ซึ่งจะต้องศึกษาช่องทางการยื่นฟ้องหลังจากมีคำวินิจฉัยของประธานศาลอุทธรณ์ออกมา
“เมื่อประธานสภามีการตัดสินใจไม่ส่งต่อไปยังศาล เราก็มองว่าน่าจะเป็นปัญหาพอสมควร เพราะบทบัญญัติในรัฐธรรมนูญเขียนว่าประธานสภาไม่ได้มีหน้าที่ฟันธงว่า ป.ป.ช. ทำผิดหรือไม่ แต่หากมีเหตุอันควรสงสัยว่าการกระทำผิดตามข้อกล่าวหา ต้องส่งต่อไปยังศาลให้ตั้งคณะกรรมการไต่สวนสอบสวนข้อเท็จจริงเพิ่มเติม” นายพริษฐ์กล่าว