ปลาหมอคางดำ'วัชระพล' สั่งลุยกำจัด 'ปลาหมอคางดำ' 21 จังหวัด ไม่รอคดีจบ

9 กันยายน 2569 นายวัชระพล ขาวขำ รมช.เกษตรและสหกรณ์ ประกาศเดินหน้ากำจัด ปลาหมอคางดำ ในพื้นที่แพร่ระบาด 21 จังหวัด อย่างเข้มข้นทันที เพื่อเร่งฟื้นฟูระบบนิเวศทางน้ำและบรรเทาความเดือดร้อนให้เกษตรกรประมงอย่างเร่งด่วน ยืนยันเป็นพันธกิจต่อประชาชน โดยขับเคลื่อน 7 มาตรการ ตั้ง Task Force ชง งบกลาง และจับมือ มท. เยียวยาเกษตรกร โดยไม่รอผลศาลชี้ขาดถึงที่สุด

 

นายวัชระพล ขาวขำ สส.อุดรธานี พรรคเพื่อไทย ในฐานะรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ กล่าวถึงความกังวลของประชาชนต่อปัญหาปลาหมอคางดำที่เกิดการระบาดตั้งแต่ปี 2563 ต่อเนื่องมาจนถึงปัจจุบัน โดยยืนยันว่าตั้งแต่ตนเข้ามากำกับดูแลปัญหานี้ ก็ไม่เคยนิ่งนอนใจ และได้ดำเนินมาตรการเชิงรุกไปแล้ว 7 มาตรการ จากกรณีที่ศาลปกครองกลางมีคำพิพากษาในประเด็นปลาหมอคางดำว่า ให้กรมประมงดำเนินการตามแผนที่ได้กำหนดไว้ โดยให้กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ให้การสนับสนุน และให้ดำเนินการภายใน 180 วันนับแต่คำพิพากษาถึงที่สุดนั้น

ขอยืนยันว่ารัฐบาลตระหนักถึงความสำคัญของปัญหาปลาหมอคางดำที่ส่งผลกระทบต่อระบบนิเวศ ความหลากหลายทางชีวภาพ และกระทบต่อการประกอบอาชีพของประชาชนในพื้นที่ที่มีการแพร่ระบาด การควบคุมการระบาดของปลาหมอคางดำจึงเป็นพันธกิจที่รัฐบาลได้ดำเนินการมาอย่างจริงจังและต่อเนื่อง โดยกระทรวงฯ จะไม่รอผลคดีถึงที่สุด

 

นายวัชระพล ยังยืนยันว่า 7 มาตรการดังกล่าวที่ได้ดำเนินการเชิงรุกไปแล้ว ประกอบด้วย การเร่งจับและกำจัดปลาหมอคางดำในแหล่งน้ำที่พบการระบาดโดยเร็วที่สุด การปล่อยปลาผู้ล่าลงในแหล่งน้ำเพื่อช่วยล่าปลาหมอคางดำและจำกัดจำนวนให้อยู่ในพื้นที่ที่ควบคุมได้ การนำปลาหมอคางดำที่จับขึ้นมาได้ไปใช้ประโยชน์ในรูปแบบต่าง ๆ เช่น การแปรรูปทำปลาป่นหรือทำปุ๋ย เพื่อไม่ให้ทิ้งเสียเปล่า การวางมาตรการเข้มงวดในการเฝ้าระวังพื้นที่เสี่ยงเพื่อป้องกันไม่ให้เกิดการแพร่กระจายไปยังแหล่งน้ำใหม่

 

การให้ความรู้และดึงเครือข่ายเกษตรกรในระดับชุมชนเข้ามามีส่วนร่วมในการเฝ้าระวัง การใช้นวัตกรรมและงานวิจัยด้วยการนำเทคโนโลยีมาช่วยจัดการ เช่น ระบบติดตาม (Tracking) เพื่อป้องกันการลุกลาม รวมถึงการวิเคราะห์ดีเอ็นเอ (DNA) และการดำเนินการฟื้นฟูทรัพยากรและระบบนิเวศทางน้ำหลังจากกำจัดปลาหมอคางดำในพื้นที่สำเร็จแล้ว

ส่วนที่ประชาชนอาจมีคำถามว่า หากดำเนินการไปแล้ว เหตุใดยังไม่สามารถกำจัดได้สิ้นซากนั้น นายวัชระพลชี้แจงว่า ปัจจุบันพบการระบาดเป็นวงกว้าง 21 จังหวัด และมีข้อจำกัดเรื่องงบประมาณและบุคลากรที่มีอยู่เดิมไม่เพียงพอ โดยกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ได้ยื่นขอสนับสนุนงบกลางไป รวมถึงตนได้หารือกับนายกรัฐมนตรีแล้ว และรัฐบาลจะยกระดับมาตรการกำจัดและควบคุมจำนวนปลาหมอคางดำให้ได้มากที่สุดและรวดเร็วที่สุด พร้อมทั้งจะนำมาตรการเดิมที่ได้ผลมาดำเนินต่ออย่างเข้มข้นและครอบคลุมพื้นที่ทั้ง 21 จังหวัด ตลอดจนการเพิ่มมาตรการใหม่โดยใช้เครื่องมือที่กฎหมายประมงฉบับใหม่อนุญาต

 

รวมถึงวิธีการที่กรมประมงได้ทดลองและประเมินว่ามีประสิทธิภาพ และเนื่องจากพื้นที่แพร่ระบาดมีวงกว้าง รัฐบาลจึงต้องสร้างกลไกให้ชาวประมง ชุมชน และประชาชนในพื้นที่เข้ามามีส่วนร่วมในการควบคุมและลดจำนวนอย่างจริงจังและต่อเนื่อง โดยจะตั้งกลไกเฉพาะกิจคณะกรรมการพิเศษขึ้นมากำกับโดยตรง ควบคู่กับคณะเคลื่อนที่เร็วในระดับจังหวัด หรือหน่วยปฏิบัติการพิเศษ (Task Force) ในระดับปฏิบัติการทุกจังหวัดที่พบการแพร่ระบาด เพื่อให้การดำเนินงานมีผู้รับผิดชอบชัดเจน สามารถประสานหลายหน่วยงานและลงพื้นที่ได้อย่างรวดเร็ว

 

ในส่วนของการเยียวยานั้น นายวัชระพล เปิดเผยว่า ตนได้ทำงานร่วมกับกระทรวงมหาดไทยเพื่อดำเนินการช่วยเหลือประชาชนที่ได้รับผลกระทบโดยเร็วที่สุด

 

นายวัชระพล ย้ำว่า ปัญหาปลาหมอคางดำถือเป็นบทเรียนสำคัญที่ทุกภาคส่วน ทั้งรัฐและภาคเอกชนต้องมีความเข้มงวดในความรับผิดชอบต่อระบบนิเวศของสัตว์น้ำ กรมประมงจะต้องเพิ่มความเข้มงวดในการอนุญาตการนำเข้าและการควบคุมสัตว์น้ำต่างถิ่น รวมถึงยกระดับระบบเฝ้าระวังบริเวณด่านและกลไกกำกับดูแลที่เกี่ยวข้อง เพื่อป้องกันไม่ให้เกิดปัญหาซ้ำในอนาคต